Werkstuk

Mijn dochter moet een werkstuk maken. Is ze daar goed in? Nee. Moet ik dus helpen? Ja. Zijn er überhaupt kinderen die dit alleen kunnen? Misschien. Maar niet veel, schat ik zo in. Ik was niet eens in staat de instructies te begrijpen. Let wel, we hebben het hier over de basisschool, groep 7.

  1. Kies een soort onderwerp.
  2. Kies een onderwerp.
  3. Maak een woordveld bij het onderwerp.
  4. Maak groepjes van woorden die bij elkaar horen.
  5. Maak een hoofdstukindeling. Dat is: geef elk groepje een naam en zet de groepjes in een logische volgorde. (Dat is, wat een stom taalgebruik. Het moet zijn: Dat wil zeggen)
  6. Maak bij elk hoofdstuk vragen. Wie? Wat? Waar? Wanneer? Waarom? Welke? Hoe? Maar niet: Is…? of: …of…?
  7. Zoek informatie voor de antwoorden op de vragen. Gebruik verschillende bronnen.

Ik hield vroeger een spreekbeurt en dan gebruikte ik 1 bron. Een jeugdencyclopedie die we hadden. Dan leerde ik een volledig hoofdstuk letterlijk uit mijn hoofd en dreunde het op. Hoppakee, een acht. Werkstukken, daar was ik niet bijster goed in. Ik kan me er twee herinneren, eentje over Elvis, dat werd een vijf omdat mijn informatie over hem irrelevant was, (ik vermeldde de naam van zijn tuinman) en op de Havo moesten we een boek tot werkstuk omtoveren en ik werkte samen met de beste van de klas. In wiskunde. Van Nederlands had hij niet veel kaas gegeten, dus weer een vijf.

Ik brak mijn hoofd al over die instructies. Ik moet toch in staat zijn om instructies van groep 7 basisschool te begrijpen? Nee dus, mijn vrouw moest er aan te pas komen om mij uit te leggen wat nummer vier betekende. Vervolgens ben ik drie uur informatie van internet aan het uploaden geweest (dat is: kopiëren van internet en dan plakken in Word) en toen was ik het spuugzat. Ondertussen had ik tegen mijn dochtertje gezegd dat ze beter kon gaan spelen met een vriendinnetje, want gestructureerd naar een eindresultaat toewerken is niet mijn specialiteit. Integendeel. Ik begin ergens in de hoop dat ik goed uitkom.

De gedachte kwam in me op, als je nu gewoon helemaal niks doet, en op de deadline heb je geen werkstuk, laten ze je dan doubleren? Kan me dat niet voorstellen. Het is gewoon bangmakerij. Nou ja, dat is een gedachte die ik weer moet verwerpen. Morgen gaan we weer verder met die onzin. Als het klaar is moet ze nog een nawoord schrijven. Daar moet o.a in komen te staan wat je volgende keer anders zou doen. Dat zal ik haar dicteren. Voortaan begin ik eerder en kies ik een onderwerp wat me interesseert of waar ik op zijn minst iets over weet, voor ik het laat goedkeuren door de juf.  En niet uitsluitend omdat het langskwam op televisie en ik een onderwerp nodig had.

Sterrenkunde voor leken, deel 2.

Een hoop ophef laatst over de foto die gemaakt is van een zwart gat. Het is natuurlijk knap, maar men doet nu net of dit het onomstotelijke bewijs voor het bestaan ervan is. Welnee, het is de eerste foto die er van gemaakt is. Geen gewone foto, maar een gereconstrueerde foto op basis van straling die opgevangen is door acht radiotelescopen op aarde. Data dus, door een supercomputer omgezet in een foto.

Het bestaan van zwarte gaten is al veel langer bekend. Ze bestaan omdat deeltjes elkaar aantrekken en hoe dichter die bij elkaar zijn, hoe groter die aantrekkingskracht wordt. Een ster houdt tijdens zijn leven zijn formaat doordat de kracht die hem uit elkaar wil laten spatten (de stralingsdruk) even groot is als zijn zwaartekracht in de kern. Als de hitte afneemt doordat de ster aan het eind van zijn leven is, wint uiteindelijk de zwaartekracht het en wordt de ster steeds verder in elkaar gedrukt. Doordat al die deeltjes zo compact in elkaar worden gedrukt wordt de aantrekkingskracht steeds sterker, en wordt het geheel steeds dichter op elkaar geperst. Hoe klein het uiteindelijk wordt dat weet men niet. Dat is afhankelijk van de grote van de ster tijdens zijn leven. Hoe groter hij was, hoe kleiner hij wordt. Het kan zo klein zijn als 1 punt, of als een bal, een kleine planeet, dat weet niemand. Feit is wel dat de zwaartekracht zo groot is geworden dat er weinig meer kan ontsnappen, en als er zelfs geen licht meer kan ontsnappen, spreekt men van zwarte gaten.

Knappe koppen hebben dit heel lang geleden al uitgedacht en berekend. In het midden van de meeste sterrenstelsels bevindt zich een superzwaar zwart gat, dat weet men doordat de zwaartekracht ervan de baan van andere sterren beïnvloedt. Als er geen andere ster in de buurt is die daarvoor verantwoordelijk is, moet het dus een zwart gat zijn. En net als in het vorige logje is het ook hier weer puur afhankelijk van hoe groot de ster was, wat bepaalt of de ster aan het einde van zijn leven een (tijdelijke) rode reus, een rode dwerg, een witte dwerg of een zwart gat wordt. Theoretisch bestaan er ook witte gaten, die het tegengestelde zijn van een zwart gat. Dus in plaats van dat er niets kan ontsnappen, kan er niets binnendringen. Ook geen licht. Dus ook witte gaten moeten zwart zijn, volgens mij.

Maar het mooiste vind ik het verschijnsel zwarte dwerg.  Een zwarte dwerg was een niet al te zware ster (onze zon) die eerst opzwelt tot een rode reus, (over vijf miljard jaar)  dan een deel van zijn massa afstoot, waarna de kern ineenstort tot een kleine bol van een paar duizend kilometer, waar de zwaartekracht al zo groot is dat je er een veertje niet met een hijskraan zou kunnen tillen. Deze fase van de ster noemen we de witte dwerg. Er vindt geen kernfusie meer plaats, maar de ster straalt nog wel licht en warmte uit. Pas als hij zover is afgekoeld dat hij geen licht en warmte meer uitstraalt, spreekt men van een zwarte dwerg. Echter, de tijd om dit stadium te bereiken is langer dan de huidige leeftijd van het heelal. Dus pas nadat de mensheid lang en breed vergaan is, zullen zwarte dwergen ontstaan, maar er is niemand meer die ze kan waarnemen.

En dat is mooi. Dat er over laten we zeggen 10 biljoen jaar een zwarte dwerg ontstaat waarvan het bestaan ooit voorspeld was, maar er is niets, maar dan ook niets meer wat daar nog aan kan herinneren.

 

 

Sterrenkunde voor leken

Als je als leek geïnteresseerd bent in sterrenkunde verzand je al gauw in honderd vragen. Als je het even aanneemt van de oerknal dan was er een punt met een bijna oneindige dichtheid dat uit elkaar spatte in enorm veel deeltjes. Ik dacht dat het er ongeveer een 1 met 78 nullen waren. Doet er verder niet toe hoeveel, op een gegeven moment, nadat de temperatuur van die explosie gedaald was tot waarden die wij weer kunnen bevatten, deed de zwaartekracht zijn werk. Die deeltjes begonnen samen te klonteren. Niet allemaal, want anders zouden weer bij dat beginpunt zijn, maar sommigen van die deeltjes. De rest werd nog steeds met de snelheid van de explosie weggeschoten.

Die deeltje die samenklonterden, daar wil ik het even over hebben. Het was puur afhankelijk van hoeveel deeltjes daar samenklonterden, wat bepaalde of de samenklontering een ster, een uit gas bestaande planeet zoals Jupiter, of een aardachtige planeet zoals Aarde werd. Als er weinig deeltjes waren werd het een aarde, als er wat meer deeltjes waren werd het een Jupiter, en als het heel veel deeltjes waren, werd het een ster, zoals onze zon. Als het heel veel deeltjes waren, zoals bij de zon, dan werd de druk in het middelpunt zo groot dat er kernfusie plaatsvond en de ster begon te gloeien. Was hij iets minder groot, dan ontstond er door de druk in het middelpunt een vloeibare metaalachtige substantie, die de rest van de deeltjes belette om een vaste vorm aan te nemen. En was er niet zoveel druk, dan ontstond er een kern van magma en erom heen een vaste substantie.

Of het allemaal exact klopt weet ik niet, ik ben een leek, maar zoiets was het. Om een planeet zoals de aarde te vormen zijn er nog veel meer omstandigheden nodig, en eentje ervan is de aanwezigheid van een grote planeet als Jupiter. Door zijn enorme zwaartekracht vangt hij een groot deel van de meteorieten die anders op aarde zouden storten op. Nu is het miljoenen jaren geleden dat er een enorme meteoriet de aarde raakte, zonder Jupiter zou het eens in de 100.000 jaar zijn, en dat zou een te korte periode zijn om leven te vormen. Kortom, we moeten Jupiter dankbaar zijn. Of niet, want zonder Jupiter zouden we er nooit geweest zijn, en zouden we niemand dankbaar kunnen zijn.

En als je grote problemen ondervindt in je leven, bedenk dan dat die allemaal te wijten zijn aan de zwaartekracht. En de zwaartekracht kun je eenvoudig overwinnen door te denken. Want op het gedachtendeeltje heeft de zwaartekracht geen invloed. Zelfs de relativiteitstheorie kan je er niet van weerhouden dat je je voorstelt dat je sneller dan het licht gaat.

Het Voorgeborchte

Doordat ik net een term las die ik niet kende –in Limbo zijn– en ik moest opzoeken wat dat betekende, werd ineens een aloud probleem voor me opgelost. Vroeger discussieerde ik wel eens met protestante klasgenoten over wanneer je in de hemel kwam, want volgens hen moest je gedoopt zijn en Jezus hebben aangenomen (wanneer kunt U beginnen?) om daar te kunnen komen. Nu was ik wel gedoopt, dus ik voelde me vrij, maar mijn gevoel van rechtsvaardigheid is zo sterk ontwikkeld dat ik vond dat dat niet kon kloppen. Want hoe zat het dan met kindjes niet gedoopt waren, daar konden zij toch ook niks aan doen? Bovendien, in de naam van Christus, hoe zat het dan met Mozes en Abraham, mochten die ook de hemel niet in omdat ze toevallig eerder leefden dan Jezus en dus nog nooit van hem gehoord hadden? Inderdaad, dit was zo volgens mijn protestante klasgenoten. Naar de hel ermee! Ik bezat helaas niet zoveel feitenkennis als zij, zeker toen niet, dus ik kon er weinig tegen inbrengen, behalve dan dat ik dan gekscherend zei dat het katholieke geloof het enige ware geloof was en de rest ketterij.

Had ik toen maar geweten wat ik net las, dan had ik ze ermee om de oren kunnen slaan. De katholieken hadden daar allang een oplossing voor bedacht, namelijk “in Limbo zijn”. Ook genoemd “het Voorgeborchte.” Daar kwam je dan terecht, aan de rand van de hemel, waar het ook prima was, je kon alleen God niet zien.  Je werd niet gekweld door de eeuwige hellestraffen omdat je immers niks verkeerds had gedaan. Dit werd speciaal bedacht om het probleem, waar ik achteraf onnodig mee worstelde, op te lossen. Het is overigens iets anders dan het Vagevuur, waarbij je uiteindelijk wel de weg naar de hemel vond na een flinke draai om je oren. Er waren twee soorten van in Limbo zijn, eentje voor de ongedoopte kinderen en eentje voor iedereen die al dood was voor de wederopstanding van Jezus.

Kijk, daar hou ik nou van. Praktische bezwaren gewoon simpel oplossen. En zo klopt het ook precies weer met mijn rechtvaardigheidsgevoel. Overigens heeft de katholieke kerk het in 2007 afgeschaft, dat in Limbo zijn. Ze vonden het achterhaald en hebben het probleem anders opgelost. De barmhartigheid van God wordt aangenomen zó groot te zijn dat hij al diegenen die rechtvaardig geleefd hebben of buiten hun schuld om niet gedoopt zijn in de Hemel toelaat. Ze hebben het mij niet laten weten destijds, maar ik zou ook voor de afschaffing hebben gestemd.

 

Bohemian Rhapsody

Ik heb gisteren de veelgeprezen film over de nog meer geprezen band Queen, Bohemian Rhapsody gezien. De film was genomineerd voor vijf Oscars en won er vier. Ik vond er niet veel aan. Het enige interessante vond ik om te zien hoe de nummers tot stand kwamen, en de muziek zelf. Verder deed de acteur die Freddy Mercury speelde mij in niets aan hem denken. Eerlijk gezegd dacht ik in het begin dat hij Mick Jagger moest voorstellen.

Nu ken ik Freddie buiten het podium niet, maar op het podium had hij een bijna ongeëvenaarde zelfverzekerdheid die zich uitte in felle twinkelogen en strakke, snelle bewegingen. Als ik het goed zag waren de ogen van de acteur zelfs blauw, in plaats van bruin. De hele film lang bleef ik met een ongemakkelijk gevoel zitten. John Deacon, die leek nog het meest echt.

Ik was dus enigszins teleurgesteld in de film. Niet in de band. De band maakte in 1985 een van de beste rentrees ooit gemaakt op het Live Aid concert. Na een wat mindere perioden speelden ze, en vooral Freddy, op Live Aid de sterren van de hemel. Ik weet het nog, het was dat op dat moment al duidelijk dat Queen de show had gestolen. We hebben het er nu nog over. Een paar jaar later, vroeg in de morgen, hoorde ik volkomen onverwacht dat Freddy was overleden aan aids.

Een van hun beste nummers, als je het mij vraagt, en ik denk ook een studio opname, want David en Freddie zie je nooit samen tijdens dit nummer.

Imaginaire brokstukken

Toen Freek de Jonge vorige week tijdens het boekenbal opstond in het publiek en zijn stem verhief om een statement te maken tegen de uitspraken van Thierry Baudet, heerste er een wat ongemakkelijke sfeer in de zaal. Ik vond het wel tekenend voor de staat van het land. Of je Thierry nu wel of niet steunt, hij zegt nogal wat. Hij geeft de intellectuelen de schuld van de brokstukken waar je dagelijks over struikelt in Nederland. Want je moet toegeven, het gaat hier uitermate beroerd. Het is elke dag keihard werken om vier mobiele telefoonabonnementen en Netflix te kunnen betalen. Zo hard dat je soms wel vier vakanties nodig hebt om bij te komen. Goed dat Thierry dat eens benoemt.

Freek stond op. Hij wilde dat Thierry eens duidelijk uitlegde aan het volk wat hij nu precies bedoelde met dat we ondermijnd worden door onze universiteiten, journalisten, kunstenaars en architecten. Of aannemers, dat kan ook, wat het ging om degenen die gebouwen neerzetten. Dit trucje wordt vaker toegepast door linke loetjes die de macht willen grijpen. Vroeger in Duitsland tijdens de grote recessie, in Iran door de Ayatollah, in Cambodja tijdens het regime van Pol Pot. Dus op zijn minst een legitieme vraag van Freek.

Aan de andere kant, in Amerika gebeurt het momenteel ook, en ook daar moesten de imaginaire brokstukken eerst geschapen worden door de president. Imaginaire brokstukken, daar is het volk gek op. Feiten kunnen alleen maar in de weg staan van je eigen mening, en inderdaad kunnen universiteiten je dan aardig dwarsbomen. Journalisten zijn helemaal een slag apart. Er is er niet één, ik herhaal, niet één, die de school voor journalistiek heeft doorlopen zonder gehersenspoeld te zijn door de linkse kerk. Allemaal hebben ze als doel om het volk te laten geloven dat het hier uitstekend gaat, terwijl als je uit het raam van je huis kijkt je toch duidelijk kunt zien dat gewapende drugsbendes de straat beheersen en dat de politie met ze samenwerkt. Sterker nog, de overheid besproeit ons met chemicaliën om ons rustig te houden. En geen journalist die daar ooit over schrijft! Hoeveel bewijs wil je hebben dat die lui niet deugen?

Nou ja, ik wil maar zeggen, ik vond Freek’s daad een heldendaad. Je moet het maar durven om zo op te staan. De rest durfde hem geen bijval te geven, of niet tegen hem in te gaan. Uiteraard later op social media vond men hem wel een uitgekakte ouwe zevert, maar dat ruggengraatloze, dat stelde me toch het meest op mijn gemak. Toch een teken dat men het allemaal wel best vindt. Die chemtrails moesten misschien toch maar eens beter onderzocht worden.

 

Snollebollekes

Helaas heb ik geen kaartje kunnen bemachtigen voor de Snollebollekes vanavond in Arnhem. Ik zag al steeds borden met de mededeling dat er extra drukte werd verwacht in verband met een evenement. Wat dat dan wel niet voor een evenement mocht wezen, vroeg ik me af. Ik kwam er diezelfde avond nog achter.

Ik zocht het op op internet, want als je tegenwoordig een vol Gelredome trekt, moet je van goede huize komen. Waarschijnlijk een wereldband met hoog gekwalificeerde muzikanten. Of een openluchtmusical. Een theater voor schone kunsten. Een ode aan drs.P! Ah nee, ik wist het al, een afvaardiging van het Forum voor Democratie, die trekken veel volk de laatste tijd.

Niets van dit alles. Ik haakte onlangs al af voor de Vrienden van Amstel live, ik was bang dat ik het niet zou begrijpen. Een treetje daarboven staan de Toppers, maar onbedreigd bovenaan aan de muzikale ladder staan de Snollebollekes.

Ik begreep van een fan dat het ze eigenlijk niet om de muziek ging, maar om het feestje. Ik had het kunnen weten. Staan die Snollebollekes hun uiterste best te doen om hun jarenlang getrainde muzikale en literaire vaardigheden aan het publiek te uiten, komen zij weer om er een feestje van te maken. Een belediging voor deze muzikanten als je het mij vraagt! Mij rest niets anders dan de cd van ze te kopen voor in mijn auto. Ik weet zo iets tenminste op waarde te schatten.