Nog meer verontwaardiging

Ik geloof dat ik de enige was die Mark Rutte wel geloofde toen hij zei dat hij zich het voorval met Omtzigt niet meer herinnerde. De man werkt 80 uur per week, ik 40 en vergeet al wel eens wat ik gisteren gedaan heb. Bovendien, als Rutte gezegd had dat Omtzigt inderdaad voorbij was gekomen als potentiële minister, was er weinig aan de hand geweest. De reden om te liegen was niet groot genoeg, vond ik.

Toen ik dit opperde op mijn werk vond iemand het ‘grappig’ om te zien dat ik slachtoffer was van 10 jaar VVD in de regering. Terwijl ik de afgelopen dertig jaar niet heb gestemd op de VVD. Altijd noemen mensen het grappig als ze iets irritant vinden, ik vind dat een irritante gewoonte. Volgens hem werd Rutte de hand boven het hoofd gehouden door de kamer. De kamer zou weten dat hij loog, maar desondanks niet ingrijpen. Een groot complot dus! En complotdenkers zijn wappies, zoals we weten.

Wat mij verder opviel was de grote poppenkast die ontstond, vergeef mij deze oneerbiedige uitdrukking. Maar wat ik ongeloofwaardiger vind is de oppositie, die bloed rook. Geen enkele intentie om recht te doen, slechts het bungelen van Rutte aan een zijden draadje was voor hen als het ruiken van een gewond dier waarop gejaagd moest worden. Zelf aan de macht komen leek hier het hogere doel. En dit is tevens de reden waarom ik 99% van de politici al vrijwel mijn hele leven niet geloofwaardig vind.

Tegen mij spreekt dat ik ik Lance Armstrong ook geloofde toen hij loog. En dat ik de VAR ook geloof als ze zeggen dat ze iedereen gelijk behandelen. Maar ik geloof dat Rutte hier niet zulke kwade intenties had als ze ons willen doen geloven. Tenzij Omtzigt nu binnen korte tijd jammerlijk omkomt bij een verkeersongeluk. Dan ga ik twijfelen.

Heldere kijk op Amerika?

Onlangs zat ik te denken of het nodig is ervaringsdeskundige te zijn om ergens een oordeel over te hebben. Mijn conclusie was dat het hebben van ervaring een heldere kijk juist in de weg kan staan. Dat begon toen ik nadacht over de doodstraf. Sommige mensen willen die nog wel eens aanprijzen als oplossing van pedofilie, om maar eens iets te noemen. Ik ben tegen. Zowel tegen pedofilie als tegen de doodstraf. “Ja, maar,” zegt men dan, “stel nu dat het jouw dochter was?” Tja, daar hebben ze een punt. Geef me op dat moment geen knuppel want ik ram z’n hele schedel tot pulp. En daar zit het dan net he? Ik kan niet meer helder nadenken als ik ervaringsdeskundige ben. Want dan laat ik mijn eigen leed en belang boven alles prevaleren. Ook boven de wet. Moeten we die wet dan maar veranderen omdat ik ineens ervaringsdeskundige ben? Nee, lijkt me gekkenwerk. Laten we het houden zoals we afgesproken hadden toen we er nog over nadachten zonder deze last.

Tweede voorbeeld. Ik vond wel eens iets van Rusland. Bijvoorbeeld dat oppositieleiders worden vergiftigd, vliegtuigen uit de lucht geknald en homo’s het leven moeilijk werd gemaakt. Volgens een Russische collega kon ik hier niet over oordelen omdat ik nooit in Rusland was geweest en zij er vandaan kwam. Zij dacht bijvoorbeeld dat die oppositieleiders wel vermoord waren maar niet in opdracht van Poetin, dat Oekraïne achter de aanslag op MH-17 zat en dat homo’s het in Rusland misschien wel beter hadden dan in Nederland. Ik geef toe, ik ben nooit in Rusland geweest en zij wel.

Door deze twee voorbeelden denk ik nu dat ik ook wel een heldere blik op Amerika en Amerikanen kan werpen zonder dat ik er ooit geweest ben. Ik denk namelijk dat Trump een beetje teveel eer krijgt. Alsof hij iets teweeg heeft gebracht wat nog niet bestond. Hij heeft slechts een verdeeldheid die er al was, verder aangewakkerd en uitvergroot. Mensen die op Trump stemden waren in grote getale mensen die eenvoudigweg niet op Biden konden stemmen omdat ze er te christelijk, en in dit geval te schijnheilig voor waren. Biden is voor abortus, dat is het enige wat ze horen, en dan is zo’n man gelijk al afgeschreven. Dat Trump over de bijbel spreekt is voor hen genoeg om hun verstandelijke vermogens verder uit te schakelen. Bovendien wil Biden hun wapens afpakken of aan banden leggen. Wapens die ze al lang hadden voordat Trump president werd. Daarbij willen ze niet dat het socialisme voeten aan de grond krijgt, want waarom moet je als hardwerkende burger betalen voor iemand die dat weigert te doen? Ook niet iets dat Trump verzonnen heeft. Racisme bestond ook al een paar eeuwen. Veel blanke Amerikanen weigeren te erkennen dat het bestaat, want zeggen ze, het maakt niet uit wat voor kleur je hebt, als je maar Amerikaan bent. Ondertussen is er om ze heen geen afwijkende kleur te bekennen. Armoede is een keuze in Amerika, iedereen die wil werken kan een behoorlijk betaalde baan krijgen, zeggen ze.

Bovendien, zo vinden de rednecks, dat wij in Europa niet naar Amerika moeten komen om ze te vertellen dat ze het fout doen, want zo leven ze daar eenmaal, en dat dien je te respecteren. En daar zit wat in. Als zij hier naartoe komen en zeggen dat wij geladen wapens in huis moeten hebben, dan zeg ik ook “sodemieter op.” Het is ook nog eens zo dat hun welvaart en voorspoed onder Trump is toegenomen, dus waar hebben wij het eigenlijk over? Ik denk dus dat Amerikanen al veel langer gek waren, dat je juist kunt zien aan het feit dat Trump president is geworden hoe egoïstisch een groot deel van het volk in elkaar steekt. Gelukkig voor een nog groter deel van de Amerikanen zijn er ook andere Amerikanen. Maar ook die bevallen mij maar matig met hun oppervlakkigheid en hun zucht naar geld en macht. Het punt dat ik wil maken is dat als Trump zo verdwijnt, de verdeeldheid zoals die er al was, blijft. Trump heeft het verergerd, aan de oppervlakte gebracht, gesteund en gesterkt. Misschien heeft hij de verdeeldheid nog sterker in Amerika verankerd. Ik zal ook blij zijn als hij uit dat Witte huis is opgedonderd, maar mijn reden daarvoor is persoonlijke ergernis. Maar die verdeeldheid zit in ingebakken in het verschil tussen de ene helft die liefst terug de tijd in wil, en de andere helft die iets socialer denkt. * Dat gaat er niet uit binnen twee generaties.

Wat Trump dan wel bereikt heeft is een zinloze muur aan de zuidgrens waar de Mexicanen in elk geval niet voor betaald hebben. En die vast niet lang blijft staan onder de nieuwe president. God Bless America. Waarom brengen we ze nog in het nieuws?

*Normaal gesproken is twee keer de helft het volledig aantal, maar ik begrijp ook wel dat niet elke Amerikaan in één van deze twee kampen in te delen is. En dat het hier een daar genuanceerder ligt. Wat dat betreft is het net een echt land.

Een natte wind

Toen ik lang geleden (2005) nog naïef was en dacht de wereld te kunnen redden, schreef ik een brief aan Van der Staaij over het standpunt van de SGP over de doodstraf. Ik kende van der Staaij nog helemaal niet, hij was de tweede man, Bas van der Vlies was er nog de baas, destijds ook wel “het geweten van de Tweede Kamer” genoemd. Maar van der Staaij was nog jong en ambitieus net als ik, en dacht destijds te scoren door op de herinvoering van de doodstraf te hameren. Op mijn brief kreeg ik nooit antwoord, maar de herinvoering van de doodstraf verdween uit het partijprogramma.

Nu staat er een nieuwe natte wind op, hij heet Chris Stoffer, hoe verzinnen zijn ouders het, en is inmiddels ook de tweede man bij de SGP. En ook deze man wil flink scoren bij zijn achterban, dus ook hij wil pleiten voor herinvoering van de doodstraf. Het staat immers in de bijbel, zo denkt Stoffer. Ik ben van mening dat het er niet staat, maar Stoffer denkt na lezing van een onbetekenende brief van een apostel dat dat wel zo is. En voor wie zou die doodstraf dan moeten gelden volgens Stoffer? Voor de moordenaars van Theo van Gogh en Pim Fortuyn. Gadverdamme. Wat een zielige dooddoener. Alsof Theo van Gogh en Pim Fortuyn belangrijker zijn dan iemand anders die vermoord wordt.

Ik ga deze keer geen brief meer schrijven. Laat Stoffer uit Nunspeet maar lekker zijn gereformeerde wind verspreiden over de bible-belt. Waait wel over.

Americanos

Dat Donald Trump herkozen zou worden, dat stond voor veel mensen zo vast als een huis. Ik heb altijd vertrouwen gehad dat dat niet zou gebeuren, simpelweg omdat ik dacht dat zelfs Amerikanen niet zo stom zouden zijn om het nogmaals te laten gebeuren. Ik neem maar vast een voorschot op de overwinning van Biden. Gisteren was dat al duidelijk. In de beslissende staten liep Biden zijn achterstand in, en er werden alleen nog maar de stemmen per post geteld, en daarvan zijn de verhoudingen eenmaal 80% Biden, 20% Trump.

Ik realiseerde me daarbij wat er vier jaar geleden gebeurde. Veel Amerikanen dachten dat het zo’n vaart niet zou lopen, Hillary zou op haar sloffen winnen, dus namen veel democraten niet de moeite om te gaan stemmen. Ze kwamen bedrogen uit. Deze keer hebben ze wel gestemd, niet op Biden, maar tegen Trump. De kans dat Biden de acht jaar gaat volmaken lijkt me niet zo groot, en wellicht neemt mevrouw Harris het over.

Wat ik ook altijd voorspelde, maar hier ben ik niet meer zo zeker van mijn zaak, is dat Trump na vier jaar weggestemd zou worden en alles zou terugkeren naar normaal. Wat normaal is, durf ik echter niet te definiëren. Ook onder een democratische kandidaat blijven Amerikanen gek, als ik ze allemaal even over één kam scheer. Het hele kapitalistische systeem van ze, de wapenlobby, en hun enorme ego hebben het land ziek gemaakt. Maar ik bedoelde dat we Trump snel zouden vergeten en we niet meer elke avond na het journaal gefrustreerd op Twitter hoefden te melden hoe gek Trump nu eigenlijk wel niet was. Want dat lijkt me duidelijk.

Ik ben nooit in Amerika geweest, en ik hoop dat zo te houden, dus ik kan mijzelf onmogelijk een Amerika kenner noemen. Maar ik spreek wel veel Amerikanen via mijn werk en ongeveer vier van de vijf zijn in mijn ogen verloren in hun systemen. Kortetermijnwinsten, dat is het enige dat telt, en daarbij worden leugens niet geschuwd. Zelfs leugens over hoe waardevol ze de werknemers vinden krijg je keihard in je gezicht gemaild. Ze kennen de menselijke waarden dus wel, ze handelen er alleen niet naar. “you know why I get up in the morning? To make money! Never be satisfied! Always want more!” Dat is wat ze roepen tegen ons, Europeanen, die wel andere dingen aan hun hoofd hebben.

Amerika stevent af op een fikse ruzie tussen de bevolking. Of het ook tot een burgeroorlog komt, het lijkt mij niet. Ik hoop dat de rust terugkeert. Hun DNA verandert echter nooit.

Complottheorie

Vorige week behandelde Lubach zijn fabeltjesfuik waarin hij liet zien hoe je via YouTube, als je een kritische zoekterm over corona gebruikt, al snel strandt in een wirwar van complotten over allerlei onzin. Lubach viel complotdenkers aan en maakte ze belachelijk door met wat algemeen geaccepteerde tegenargumenten te strooien. U en ik behoren tot de weldenkende mensen dus wij trappen niet in de fabeltjesfuik.

Echter, ik vind het niet helemaal vreemd dat er mensen zijn die complotten zijn gaan geloven. In hoeverre je er in verstrikt raakt hangt niet af van je intelligentie, zoveel is zeker. Misschien ben je labiel, of is er een medische verklaring waarom je bent gaan geloven dat de aarde plat is, dat de Amerikanen niet op de maan zijn geweest, of dat Bill Gates onze breinen wil controleren door ons een chip te geven. Eigenlijk is dat laatste al niet zo’n hele rare gedachte, ik zou dat tenminste wel zien zitten, dat ik u allemaal kan controleren. En daarbij, als je nu eens op een rij zet wat ons door de overheid allemaal al verteld is over Corona, en hoe tegenstrijdig dat soms is, dan is het ook niet helemaal gek dat mensen boos worden en naar alternatieve theorieën gaan zoeken.

Ikzelf bijvoorbeeld denk ook dat er sprake is van een complot. En in hoeverre dat complot van tevoren is bekokstoofd weet ik niet, maar ik denk dat de reguliere media ons ook manipuleren in plaats van onpartijdig nieuws te brengen. Mij vallen al een poosje dingen op namelijk. De media brengen namelijk nooit positief nieuws over corona en zetten er dan een punt achter. Bijvoorbeeld. Dag 1: minder positief getesten dan gisteren en het aantal ziekenhuisopnamen is gedaald. Echter, het aantal mensen dat op de intensive care is opgenomen is toegenomen. Dag 2: minder mensen op de intensive care opgenomen, er zijn wel meer doden dan gisteren. Dag 3: Minder doden dan gisteren, maar een lockdown wordt verwacht. Dag 4. Er zijn minder besmettingen, maar de registratieapparatuur haperde. Dag 5. Het wordt morgen een aangename dag, maar voor de tijd van het jaar is het veel te warm. Dag 6. Ondanks de regen van de afgelopen weken heerst er nog steeds extreme droogte. Dag 7. Voor het eerst sinds 200 jaar zijn er jonge wolven geboren in Nederland, men denkt dat de wolven hiernaartoe zijn gekomen doordat er in andere landen steeds minder natuur is.

Ik bedoel maar, het nieuws is nooit gewoon geruststellend. Het nieuws moet altijd van een spannende onzekerheid worden voorzien, of er moet negatief nieuws bij gebracht kunnen worden, anders maakt de luisteraar zich geen zorgen meer en doet hij straks geen moeite meer naar het nieuws te luisteren. Dus wat er ook gebeurt, het mag nooit gewoon oké zijn. Zoals Fons Jansen heel lang geleden een correspondent in een ver land imiteerde en zei: “de situatie is hier buitengewoon verward.” ” Ja, logisch, anders wordt hij teruggehaald,” kwam er achteraan.

Misschien is complot wat overdreven en is het nieuws gewoon onderhevig aan de greep van marketing, wat eigenlijk ook één groot complot is om u te laten weten welk gevaar u loopt als u een bepaald product niet koopt.

Lading

Ik vind het woord fatsoen een beetje een achterhaald jarenzestigwoord. Alsof het gepredikt werd in de kerk. Om je stil te houden en je in het gareel te laten lopen. Een beetje vies woord vind ik het zelfs. Ik associeer het gelijk met fatsoensrakker. Zo iemand die van fatsoenlijk zijn een wedstrijd maakt maar de kat in het donker knijpt. Normen en waarden, ook zo iets. Als je die predikt vertrouw ik je niet.

Het probleem met fatsoen, normen en waarden is dat je ze niet moet uitspreken maar uitdragen. Voor fatsoen weet ik geen ander woord, maar voor normen en waarden zou ik principes kunnen invullen. Je moet bepaalde principes hebben. Er moeten dingen zijn die je principieel afkeurt en niet zou doen, ongeacht hoeveel geld je ervoor krijgt (van John de Mol.) Nu kun je met principes ook al gauw uitgemaakt worden voor principiële lul, wat ik weer associeer met iemand die weigert harder dan de maximumsnelheid te rijden en zo al het verkeer achter hem ophoudt. Kortom, de woorden zijn niet goed.

Aan de andere kant is de inhoud van deze begrippen wel prima. Als je je fatsoen kunt houden dan betekent dat bijvoorbeeld dat als je Hugo de Jonge ziet uitstappen uit zijn auto, dat je dan niet “kinderverkrachter” roept. Want afgezien van dat het onfatsoenlijk is, maar dat is een raar woord, is het asociaal maar dat is weer te zacht uitgedrukt. Paardenlul is ook nog te zacht uitgedrukt, eigenlijk ben je te slecht om in leven te blijven. Volkomen nutteloos en tot last van de samenleving, dat komt meer in de buurt. Als ik Hugo de Jonge zou zien uitstappen en iemand in mijn omgeving zou ‘kinderverkrachter’ roepen zou ik verbijsterd zijn. Als ik het zou hebben zien aankomen zou ik hem de mond gesnoerd hebben. Ik vind eigenlijk dat je zo iemand met een welgemikte vuistslag in één klap knock-out mag slaan.

Dit is wat ze laten zien op tv. Je zou haast de indruk krijgen dat het fatsoen ver te zoeken is momenteel. Ik hoop dat het in het echt nog enigszins meevalt. Ik heb ook wel eens plaatsvervangende schaamte gehad omdat iemand Louis van Gaal van dichtbij uitschold terwijl die handtekeningen stond uit te delen. Van Gaal reageerde niet, alweer 25 jaar geleden, en al was van Gaal toen mijn vriend niet, hij verdient wel respect. Ook zo’n woord met een lading. Alle woorden die we nodig hebben om de glijdende schaal waarop we zitten, het hellende vlak waarop we ons begeven, te laten keren, hebben een rare lading. Voor mij tenminste. Fatsoen, normen, waarden, principieel, respect.

Hou gewoon je bek en ga wat doen. Dat zou mijn advies zijn.

Het lult maar door.

Arnold Schwarzenegger postte iets op Facebook over dat hij vocht voor gelijke kansen voor iedereen in Amerika. Waarop iemand hem vroeg of hij zeker wist dat hij een republikein was. Waarop Arnold weer antwoordde dat hij een republikein was net als Lincoln, maar dat hij vocht voor een Amerikaans principe en vroeg de democraat waar hij voor vocht. Er kwam geen antwoord meer. Vervolgens vochten duizenden Amerikanen het uit onder zijn status. En toen begreep ik ineens waarom de speech van Martin Luther King 57 jaar geleden niks veranderd had.

Er is een Spaans spreekwoord dat luidt: een wijs man verandert wel eens van gedachten, een dwaas nooit. En niet dat Amerikanen allemaal dwazen zijn, maar het vergt nogal wat om een verandering te bewerkstelligen. Mooie woorden en prachtige speeches gaan het in elk geval niet doen. Maar hoe verandert een mens dan wel van vooroordeel? Volgens mij alleen door ervaringen die tegengesteld zijn aan zijn vooroordeel. Zou ik bijvoorbeeld bang zijn voor Duitse herders, dan zijn er een paar ervaringen met speelse en lieve Duitse herders nodig die mijn angst zullen doen verdwijnen. En zou ik gek zijn op labradors, dan zullen een paar beten van een labrador mij van gedachten doen veranderen. Maar beide incidenten zullen alleen op mij invloed hebben, en heel misschien op mensen die erbij waren.

En dus heeft de speech van Martin Luther King weinig zin gehad. De mensen die erdoor geïnspireerd raakten hadden zijn boodschap in de praktijk moeten brengen zodat positieve ervaringen veranderingen zouden bewerkstelligen. Een Nederlands spreekwoord luidt: Praatjes vullen geen gaatjes. Maar iedereen blijft maar lullen.

Baasjes..

Wij hebben een logeerhond voor een weekje. Een indrukwekkende reu om te zien, maar een echte softie. (kruising Stafford Terrier en nog iets indrukwekkends) Ik had een rondje met de honden gelopen en loodste de onze, die wat feller is, de auto in. Slome softie kwam er achteraan, maar moest nog langs een aantal andere honden. Drie vrouwen, waarvan twee paniekerig, met drie honden. Eentje aan de lijn in het losloopgebied, dat kun je beter niet doen. Ik hoorde wat geknauw en gepiep achter me, maar sloeg er geen acht op omdat ik met onze hond bezig was. Ik riep Softie bij me en hij sprong achter in de kofferbak.

Toen ik weg wilde rijden kwam een van de paniekerige vrouwen naar me toe. Ze moest haar hond onderzoeken want Softie zou hem aangevallen hebben. (een nog grotere Ridgeback) Ik keek haar wat verbaasd aan en stapte uit mijn auto. Aan haar hond was absoluut niets te zien, die was gewoon net zo paniekerig als zijn vrouwtje, en daarom piepte het beest waarschijnlijk. Ik hoorde mezelf nog zeggen, dat doet-ie anders nooit, hij is de vriendelijkheid zelve. Hoe dan ook, wie er ook begonnen is, de honden bepaalden gewoon even de rangen en standen. Dat gaat meestal met wat gegrom en geknauw, maar god wat weten eigenaren toch weinig van honden. Op het irritante af. Sowieso, aan de lijn in een losloopgebied, dat moet je gewoon niet doen. Dan moet je in een niet-losloopgebied gaan lopen. Dat kan voor de hond een bedreigende situatie zijn en kan hij besluiten in de aanval te gaan.

Kijk, die van ons heeft het voorzien op een Jack Russel die veel honden in hun achterpoten bijt. De meeste honden reageren daar niet op, maar die van ons, als ze hem alleen al hoort vliegt ze erop af en geeft het beest ongenadig op z’n lazer. Een echte etterbak is ze dan. Ik heb ook wel eens meegemaakt dat ze een klein hondje dat tegen haar uitviel in haar bek had. Ik was dolblij dat de kleine keffer niks mankeerde, en dat de eigenaresse niets gezien had en alleen haar hondje toesprak met: ja, dat komt er nu van he, moet je maar niet tegen ze blaffen. Daarom heeft ze een muilkorf als ze met de uitlaatservice meegaat. Om uit de tuin ontsnappende bijtertjes tegen zichzelf te beschermen. Eigenlijk meer om te zorgen dat ze mee mag blijven gaan met de uitlaatservice.

Nou ja, het zal allemaal wel. Honden gaan anders met elkaar om dan mensen. Dat is eenmaal zo. Anders kan ik ook wel gaan klagen. Mevrouw, uw hond rook aan de kont van de mijne, ik ga de politie bellen.

Grote of kleine druppels?

Maurice de Hond ging in discussie met een viroloog van het RIVM. Maurice hamert er nogal op dat het RIVM op de verkeerde dingen focust en dat ze niet naar hem willen luisteren. Maurice heeft ook niet de juiste discussietechniek want hij praat te snel en lijkt zenuwachtig. Daarbij is hij zichtbaar doodmoe van al het onderzoek dat hij heeft gedaan. Ik schets misschien het beeld van een verongelijkt kind dat zijn zin niet krijgt.

En toch sta ik al een poosje achter Maurice. Hij stelt namelijk dat de anderhalve meter afstand onzin is, en dat 95% van de besmettingen via de microscopisch kleine druppels (aerosols) plaatsvindt. En dat stelt hij niet omdat hij dat onderzocht heeft, maar omdat hij kijkt naar onder welke omstandigheden besmettingen hebben plaatsgevonden. En daarbij speurt hij naar virologisch onderzoek dat zijn vermoeden ondersteunt. En dat levert hij ook aan.

Volgens De Hond moet er meer geventileerd worden in huizen, kantoren en gebouwen, en dan zou het afstand houden, zeker buiten, niet meer nodig zijn. En tevens moeten volgens hem de zogenaamde superspread events (grote aantallen mensen in een slecht geventileerde ruimte) niet meer doorgaan totdat er een vaccin is. Maar volgens het RIVM is juist het afstand houden de belangrijkste maatregel. Maar die maatregel beperkt de economie momenteel juist.

Het komt er op neer, de Hond en het RIVM staan lijnrecht tegenover elkaar als het gaat om wat nu de belangrijkste veroorzaker van een besmetting is. Grote druppels of kleine druppels. Als het de grote druppels zijn, dan is de anderhalve meter belangrijk, zijn het de kleine, dan is anderhalve meter onbelangrijk.

Ik vind het nogal wat, mocht Maurice gelijk hebben. Dat zou betekenen dat we volkomen verkeerd zijn voorgelicht. Het RIVM claimt dat de daling van het aantal besmettingen te danken is aan de anderhalve meter, maar volgens de Hond komt dit omdat er geen superspread events meer hebben plaats gevonden.

We zouden natuurlijk de proef op de som kunnen nemen door onbeschermd de besmette afdeling van een ziekenhuis op te lopen en niets aan te raken en anderhalve meter afstand van iedereen te houden. Vrijwilligers zouden bij het RIVM te vinden moeten zijn.

But also the soul

“The virus doesn’t touch only the body but also the soul” zei mijn Milanese collega, naar aanleiding van het eenzaam overlijden van de vader van haar collega, en het daarna niet kunnen bezoeken van de begrafenis.

Ondanks kritische geluiden uit het buitenland, bekruipt mij een trots gevoel als ik de Nederlandse virologen en specialisten hoor. Andere landen kunnen soms doen alsof wij hier de situatie volledig onderschatten en verkeerd beoordelen, maar ik krijg steeds meer vertrouwen in onze aanpak. Het hoofd van een ic afdeling die in tegenstelling tot een afdeling in Italië onbeschermd de afdeling opkomt, zolang hij achter een lijn blijft is hij veilig. Gaat hij er overheen, dan trekt hij ook een beschermend pak aan. Hij voelt zich nog prima na drie weken intensief werken. De IC patiënten die het hier niet redden, hoeven niet alleen te sterven. De familie mag er (met beschermende kleding) gewoon bij zijn. Verder vertelde hij dat je in Nederland alleen op de IC terecht komt als dat een redelijke kans van slagen heeft. In Italië gaat iedereen erheen, wat dan ook leidt tot veel hogere sterftepercentages op de IC. Een Italiaanse arts noemde ons keuze beleid verwerpelijk en hij zou nooit de afweging op leeftijd willen hoeven maken. Wij vinden het alleen laten sterven van een corona patient dan weer een stap te ver.

En zelfs de sterftecijfers in verschillende landen zeggen niet zoveel. In Italië zijn ze hoog door ondercapaciteit op de IC’s, in Nederland zijn ze hoog doordat vaak de keuze wordt gemaakt om iemand niet naar een IC te brengen, en in Duitsland zijn ze laag, doordat ze daar iedereen naar een IC brengen en genoeg capaciteit hebben. Duitsland heeft het dus het beste voor elkaar, zou je zeggen. De vraag is alleen, hoe is iemand eraan toe die in Duitsland genezen wordt verklaard? Als hij 24 uur coronavrij is verklaard, dan geldt dat misschien als genezen, maar hoeveel schade is er aangericht en hoe lang leeft iemand daarna nog?

Omdat Italië harder is getroffen dan Nederland, heb je de neiging te denken dat de Italianen er wel meer kijk op zullen hebben. Dergelijke geluiden hoor je dan ook veel in de Nederlandse media. Ik was in elk geval blij met de uitleg van het hoofd van de IC van een Nederlands ziekenhuis. Vanavond komt de rapportage levenslucht over de IC’s op NPO 1.