Categorie: Mack is maatschappij-kritisch

In DWDD was Patricia Paay uitgenodigd om te komen vertellen over het feit dat zij de oudste playmate van de maand ooit was. Zestig jaar. Helaas zat Theo Maassen als tafelheer aan om haar feestje eens even flink te vergallen. En dat deed Theo op meedogenloze wijze. Theo was duidelijk niet van Patricia gecharmeerd en al helemaal niet van Patricia's optreden bij Robert Jensen waarin ze gezegd had dat haar ex-man Adam Curry graag naar porno keek in de categorie: chicks with dicks. Bovendien vond Theo dat de kunst van het ouder worden is om te accepteren dat je verlept en uitzakt, maar dat je daarvoor in de plaats wijsheid gaat uitstralen. En daar zat best wat in, in wat Theo vond. Maar niet in hoe hij het bracht. Want hij gaf zijn mening ongecensureerd, vond het jammer van de ruimte die Patricia in de Playboy innam en had nog wel een necrofiele vriend die misschien interesse had.

Kortom, het liep uit de hand en Mathijs liet het uit de hand lopen. Maar hoewel mijn eigen standpunt veel dichter bij dat van Theo ligt dan bij dat van Paay, moet ik Patricia Paay nageven dat ze niet uit het veld was geslagen en dat ze hier en daar ook een punt maakte en zelfs het publiek mee kreeg. "Want," zei ze, "op je zestigste is je leven toch niet voorbij? Dan wil je er ook nog aantrekkelijk uitzien voor de ander?" En ja..ik denk dat dat zo is, ja. Tenminste, ik merk zelf tegenwoordig ook dat vrouwen van mijn leeftijd me meer doen dan meisjes van 20. Terwijl ik 20 jaar geleden juist meisjes van 20 enorm aantrekkelijk vond. Dus daar hebben we een veeg teken van het gelijk van Patricia Paay.

Het is ondertussen een uitgemolken bewering als ik beweer dat de top 2000 een volledig uitgemolken concept is. Maar toch beweer ik dat. Er is ook geen vezel meer in mijn lichaam die zich nog verheugt op de lijst der lijsten. Dat was 10 jaar geleden wel even anders zeg! Toen was er een ongrijpbare vreugde in mij over een week lang geweldige liedjes. En ze moesten wel geweldig zijn want nr. 2000 destijds was " The Bright Side of the Road" van Van Morrisson. En aangezien het een wedstrijd was konden de volgende nummers alleen maar beter worden. Ik vroeg mij af wat er in hemelsnaam op 1 moest staan als ik 2000 al zo goed vond. Dat werd een klein tegenvallertje omdat er ook nummers in voorkwamen die ik helemaal niet kende en zelfs nummers waarvan ik me afvroeg wat die erin deden. Maar toch, het bleef een feest van een kleine week.

Nu, 10 jaar later heb ik niet eens meer zin om te stemmen. Luisteren zou nog wel lukken dacht ik tot voor een half uurtje geleden. Maar ik bekeek net de top-10 van dit jaar en zag daar drie keer Ramses Shaffy in staan. Met drie geweldige nummers, daar niet van maar dit slaat echt helemaal nergens meer op. Ik vind het nog minder erg dat Queen staat vastgeroest op de eerste plaats, of zelfs dat Boudewijn de Groot's "Avond" kennelijk Nederlands beste nummer ooit is. Eigenlijk had ik al moeten afhaken toen Katie Melua de top 10 enterde met haar negen miljoen fietsen en met dat deuntje gewoon het duo Lennon/McCartney achter zich liet. Of Ulvaeus/Andersson om maar een paar briljante componisten van de vorige eeuw te noemen.

Ik ben zo benieuwd wat de top 2000 zou doen als er alleen gestemd mocht worden door mensen die niks weten van rangen en standen in de popmuziek. Die gewoon denken bij het horen van Bohemian Rhapsody: "Leuk, maar een beetje vergezocht al die melodiën door elkaar, ik zet hem op nummer 1688." Want er is toch niemand in de wereld die Bohemian Rhapsody het mooiste nummer ooit vindt? Er zijn er wel duizenden die weten welke nummers elk jaar in de top tien komen. Aan de andere kant: "Clocks" van Coldplay kwam er ook ineens in. Lang hun beste nummer niet als je het mij vraagt. Maar toch zijn kennelijk veel mensen het met elkaar eens dat dat het beste nummer van Coldplay is. Dus het zal wel.

Ik denk wel dat stemmen op de top 2000 een imagokwestie is. Dus geen lekker in het gehoor liggende deuntjes, maar iets meer ongrijpbaars, iets waarvan een ander denkt: " Zohoo, die heeft er verstand van!" En ook daar is wel weer wat voor te zeggen. Niemand zou de top 2000 nog serieus nemen als "Laura" van Jan Smit op 1 kwam. Maar ik acht het niet onmogelijk. Jan hoeft er alleen maar voor op een strategisch tijdstip te overlijden.

Het Sinterklaasfeest valt op vrijdag en zaterdag dit jaar. Vanwege familieclaims op onze kinderen vieren we het in twee keer. Vanavond hadden wij 1e pakjesavond. Kinderen worden toch al verwend als de ziekte dus dit kan er ook nog wel bij. Dit was de avond waar ik al twintig jaar naar uitkeek. Vanavond kon ik gewoon eens heel ver terug in de tijd zonder dat het alleen maar gedachten waren. Het was echt, alleen Hans speelde mij en ik speelde mijn vader. En het is gelukt. We hadden de sfeer van vroeger te pakken!
Uiteraard kreeg Tammar ook cadeautjes maar die zijn voor een vader van ondergeschikt belang. Want Hans (ik dus) kreeg namelijk een racebaan. Je moest er wel 8 jaar of ouder voor zijn maar hij (ik dus) kon echt geen vier jaar meer wachten. Bovendien is Hans de reïncarnatie van Ayrton Senna da Silva dus je moet er wat eerder bij zijn.

Om even terug te komen op die sfeer van vroeger; de racebaan moest door mij worden opgezet. En tot mijn grote vreugde zijn racebanen in dertig jaar nauwelijks geëvolueerd. Het is allemaal nog precies hetzelfde, het enige verschil is dat het nu Made in China is. Maar de banen steken nog net zo in elkaar, de gashendels zijn hetzelfde en de autootjes gaan even snel kapot als vroeger. Maar ik schroefde ze open en o victorie: ook nog precies hetzelfde! Een simpel elektromotortje met een tandwiel. Gewoon zoals ik het dertig jaar terug gewend was. Het euvel werd door mij dus even snel verholpen. Dit is zoooveel beter dan een Playstation.

Waar ik nu, 70 jaar later, wel een goed gevoel bij heb is de berechting van Demjanjuk. En niet alleen bij die van hem, maar bij alle oorlogsmisdadigers die nog gezocht worden of al berecht zijn. Want ik kan me best voorstellen dat je je onkwetsbaar hebt gevoeld, als SS-er in 1943, en dat je dacht dat je kon vermoorden wie je wilde, en dat de slachtoffers rechteloos waren en dat als ze eenmaal dood waren, niemand zich ze zou herinneren, maar het pakte anders uit. Een paar jaar later waren de nazi's hun macht kwijt en kon je op de vlucht voor de rest van je leven. Daar had je destijds toch geen rekening mee gehouden. Je kon het slecht, slechter of slechtst treffen. Als je het slecht trof bleef je de rest van je leven op de vlucht, als je het slechter trof werd je opgehangen, en helemaal slecht had je het als de Russen je meenamen naar een werkkamp in Siberië. Maar veel beter verdiende je ook niet.

Als het slachtoffer zich nou realiseerde dat, hoe ver hij ook uit het zicht was van de rechtvaardigheid, ooit zijn spoorloze verdwijning zou worden onderzocht, en dat de daders er niet mee weg zouden komen, dan was dat een hele schrale troost. Maar de meesten voelden onmenselijke eenzaamheid, en waren overgeleverd aan de wil van een kwaadaardig regime, en dachten dat niemand ooit nog aan hen zou denken. En daarom moeten oorlogsmisdadigers berecht worden. Ziek of niet ziek. 90 of 110.

Er moet mij even iets van het hart. Het wordt een nogal moralistisch en eenzijdig verhaal mijnerzijds, dus mocht u daar bezwaar tegen hebben, surf lekker door naar iets luchtigers.

Er is een aantal jaren geleden een boek uitgekomen, dat een overweldigend succes was. Mijn vrouw heeft het ook gekocht en gelezen. Ik zag de schrijver, die ik niet ga noemen, een keer op tv en ik mocht hem niet. Ik vind ook dat je gewoon het recht moet hebben om mensen na een eerste indruk niet te mogen. De kans dat je je vergist is aanwezig en dat risico moet je dan maar nemen. Nou, ik heb me vergist want deze schrijver is razend populair. Maar mijn besluit was al genomen. Zijn boek heb ik niet gelezen maar ik heb er toch een mening over. Het is een autobiografisch verhaal over een man die vreemd gaat. Als zijn vrouw ongeneeslijk ziek is, gaat hij nog vreemder. Maar gelukkig blijft hij wel van zijn vrouw houden en weet zijn zieke vrouw er van. Nee, ik moet zeggen, hij heeft zelfs toestemming van haar. Ik ga niet prijsgeven over wie het gaat, want dat doet er verder niet toe. Wat ik nog wel kan zeggen is, dat het verhaal nu ook is verfilmd door Arnie Alberts.

Nou ja, het is natuurlijk op z'n zachtst gezegd niet zo netjes wat deze meneer deed. Ik ken zelf een voorbeeld van een man wiens vrouw ongeneeslijke kanker had, en die in het ziekenhuis een ander lekker ding tegenkwam. Hij verliet zijn ten dode opgeschreven vrouw en kwam met z'n nieuwe vlam gezellig bij ons in de buurt wonen. Zo ging het verhaal in de buurt tenminste. Het enige wat wij konden zien en horen was dat ze nog niet zo lang een stelletje waren. Maar wij weten natuurlijk niet met wat voor gevoelens de arme man allemaal heeft geworsteld. Misschien had hij het wel zo zwaar met de ziekte van zijn vrouw dat hij een uitlaatklep nodig had. Het zou zo maar kunnen.

Maar ook dat is mijn zaak niet. Het is een vrij land en vreemdgaan is niet bij wet verboden. Maar nu werd ik tussen de middag toch even voor het blok gezet door twee vrouwelijke collega's zeg! Ik liet me wat laatdunkend uit over de nieuwe film van Arnie Alberts en kreeg gelijk een sneer. Dat je soms niet weet hoe je reageert in dat soort situaties. "Nou ja, in elk geval niet zo," verweerde ik mij nog, maar ik moest me er maar bij neerleggen dat ik ook niet wist hoe ik zou reageren in die situatie. "Hoe dan ook," zei ik, "ik zou het in elk geval niet opschrijven en er een gezellige film van maken als ware het iets om trots op te zijn. Nee, ik zou het heel, heel stil houden."
Maar goed, ik ben dan ook geen voormalig marketingman zoals die schrijver.

Iemand zei in de reacties op het vorige logje dat Sinterklaas verzonnen was om kinderen mee te dreigen, en God om de volwassenen mee onder de duim te houden. Nu ben ik heel makkelijk en ik neem het de schrijver ook geenszins kwalijk, want van mij mag iedereen zelf weten hoe hij/zij over God denkt, maar ik heb toch ernstige twijfels aan de bewering dat God verzonnen is. Natuurlijk, ik denk zelf ook wel eens: zou het niet een verzinsel zijn om mensen mee bang te maken? Dat zou toch wel even briljant bedacht zijn zeg! Maar toen vroeg ik me af door wie dat dan verzonnen zou moeten zijn. Door de kerk niet want die moet er gekomen zijn door God en niet andersom, dat zou volstrekt onlogisch zijn. Immers, hoe kan er eerst een huis van God zijn, terwijl daarna de bewoner nog verzonnen moet worden? Dat zou net zo iets zijn als dat eerst pakjesavond werd verzonnen en dat daarna Sinterklaas nog geboren moest worden. Slaat nergens op. En wat ik ook wel een merkwaardig tegenargument vind, mocht God verzonnen zijn, is dat overal ter wereld, van onontdekte indianenstam tot Japanse sekte, mensen geloven in krachten die ze niet kunnen zien. Hoe verzinnen ze het! Geen idee.

Dat God verzonnen is, is een geloof dat steeds meer aanhangers telt. Deze nietsdienstige groepering kent leden die fanatieker het bestaan van God ontkennen dan dat de Paus zijn bestaan erkent. Maar nogmaals, dat is helemaal niet erg. Ik ben de mening toegedaan dat wat er ook is, God, iets of niets, het zal voor elk mens hetzelfde zijn, van onontdekte indianenstam tot Japanse sekte, zelfs voor atheïsten. Als atheïsten gelijk hebben, komen we daar eenvoudigweg nooit achter en blijven alle geloven in stand. Dood is immers dood en niemand gaat ons na zijn dood vertellen dat het klopte: er is niets hier! Toch is het niet mijn bedoeling nietslasterlijk te zijn. Ik vind, ook mensen die niets geloven mogen dat geloven. En die hoeven niet door een refo, katho of anderszins religieuze in hun geloof te worden beledigd. Van mij mag er zelfs een artikel in de grondwet worden opgenomen: het verbod op nietslastering.

Maar om terug te komen op het verzinsel: als het verzonnen is dan zou ik heel graag willen weten door wie, bovendien vind ik dan ook dat we die persoon moeten eren als de allergrootste schrijver aller tijden. Want nietsverdomme, daarbij vergeleken is Dan Brown maar een onvruchtbare spermazoïde hoor. Of misschien moeten we die persoon in dat geval helemaal niet eren, maar erger vervloeken dan een berucht dictator uit de vorige eeuw. Want in Jezusnaam, wat een ellende heeft diegene dan veroorzaakt. En mijn laatste wapenfeit: Sinterklaas is ook niet verzonnen, die heeft echt bestaan. En voor de mensen die er nog niet helemaal uit zijn: een filmpje.

Zeg eens eerlijk, denkt u ook wel eens : "allemachtig, wat weet die Mack toch veel?" Ja, hè? Nee, natuurlijk, ik begrijp het best als u in de reacties even net doet alsof u dat nooit denkt. Maar ik ga u even wat verklappen, ik speur regelmatig op Wikipedia als ik iets niet weet. Want Wikipedia is er voor mijn tijdelijke kennis. Hartstikke handig dat ik even razensnel iets kan opzoeken om vervolgens mee te praten met de mensen die hun kennis nog door hard studeren en veel lezen vergaard hebben. Om het geleerde daarna al even razendsnel weer te vergeten. Er is geen woord meer dat ik niet ken sinds Wikipedia. En dat was vroeger heel anders want bij ons thuis gebruikten we nooit moeilijke woorden. Grappig was gewoon grappig in plaats van komisch en lekker was lekker en niet verrukkelijk. Het enige moeilijke woord dat bij ons thuis werd gebruikt is 'financieel' maar dat kwam omdat mijn vader in die tijd assistent-accountant was.

Nu las ik dat Wikipedia dringend om geld verlegen zit en vraagt om donaties. Ik heb het even opgezocht en het betekent 'giften'. "Ja, ammehoela!" denk ik dan. Bedruip jezelf maar en anders ga je maar mooi failliet, net als elk ander zichzelf respecterend bedrijf zonder winstoogmerk. Bovendien, het lijkt mij prachtig een wereld zonder Wikipedia. Ja, natuurlijk, het is hartstikke handig zo'n on-line encyclopedie, maar is het niet veel leuker om ineens tot de ontdekking te komen dat Nederland veel blonder is dan tot nu toe werd aangenomen? Geert Wilders moet dit wel een goed idee vinden. Nee, ik kijk er naar uit. Doneert u alstublieft niet.

Het is al veel te lang geleden dat ik naar de tandarts ben geweest. Mijn kaartje geeft aan dat het 2006 was, maar ik denk dat ik eind 2007 voor het laatst ben geweest. Het boeit me niet zo, die periodieke controles. Vroeger moest ik elk halfjaar maar toen de tandartsen genoeg geld hadden, hebben ze de frequentie gewijzigd naar een jaar. En waarom vinden die controles zo vaak plaats? Ik kan niks anders verzinnen dan dat de tandartsen allemaal marketing in hun vakkenpakket hadden. Welke andere medicus krijgt elk jaar iedereen zo gek om zichzelf op een bepaald onderdeel te laten controleren? Geen enkele. Vandaar dat de behandelingen bij andere specialisten nog duurder zijn dan die bij de tandarts, want ook de specialisten hebben aan het eind van het jaar een paar ton nodig om rond te komen.

Ik ging altijd min of meer braaf naar de tandarts. En nooit had ik iets. Nou ja, een keer tandsteen verwijderen waarvan ik niet wist dat het er zat. Of vroeger, dat ik in die vieze zure fluor moest bijten en dat ik daarna tien minuten kwijlend in de wachtkamer moest zitten. (daar is zo'n kamer nu eenmaal voor.) Eén keer heb ik een gaatje gehad in een verstandskies. En dat merkte ik zelf een week nádat ik bij de tandarts was voor controle. Ik vroeg of hij die soms had gemist. Nee, natuurlijk niet. Volgens de tandarts kon zo'n gaatje in één keer ontstaan. Tuurlijk. Zou ik ook zeggen. Er zal wel eens een keer iemand een foutje toegeven. Nu mag ik 8 december weer. En natuurlijk dik betalen voor een sanering die niet uitgevoerd wordt, want ik mankeer niks. Waarom mag ik niet gewoon naar de tandarts als ik ergens last van krijg? Het is een enorm complot tussen tandartsen en verzekeringsmaatschappijen. Maar wees gerust. Ik, toekomstig dictator van dit land, onthou alles.

Vanavond zag ik de documentaire "de onrendabelen" van Marcel van Dam. "De onrendabelen" gaat over mensen die niet kunnen meekomen in de huidige prestatiegerichte maatschappij, en over de problemen die ze met zich meebrengen. Marcel van Dam lukte het prachtig om de tegenstelling tussen arm en rijk in beeld te brengen, simpelweg door een onrendabele zijn levensverhaal te laten vertellen en daarna wat mensen te filmen op de miljonairsbeurs. Een onrendabele die als kind moest schooien om een boterham te krijgen en zijn leven lang van baantje naar baantje heeft geleefd tegenover een een paar lachende heren in smoking die champagne met elkaar drinken. Met altijd die onvermijdelijke jonge vrouwen om zich heen.

Veel van de dingen die in de documentaire werden gezegd waren niet nieuw voor me, en dat voelde eerlijk gezegd best goed. Maar wat wel bij me insloeg als een bom was het feit dat de bijstand ooit bedoeld was om mensen boven de armoedegrens te houden. Ook het bloemetje op tafel hoorde erbij destijds, werd er gezegd. Maar omdat bijstandsgerechtigden er de afgelopen dertig jaar in koopkracht op achteruit zijn gegaan vallen ze nu wél onder die armoedegrens. Ik weet niet precies wie die grens bepaalt maar onder primaire levensbehoeften viel vroeger ook kleding. En dat lijkt er niet meer in te zitten voor een onrendabele. Een spijkerbroek van € 12,- dat ging nog net.

In de documentaire kwam een aantal experts aan het woord. Een neurobioloog, een econoom, een advocaat, een pedagoog, en nog een paar mensen die doorgeleerd hebben. De overeenkomst tussen deze mensen was dat ze het allemaal opnamen voor de (kans)armen, en de huidige ik-en-geld-maatschappij een kritische sneer gaven. Arnold Heertje ging het verst en verkondigde dat topmanagers- als we het konden meten- ook onrendabel waren. En dat ze zo enorm werden overbetaald op grond van een drogreden, namelijk dat ze anders naar het buitenland zouden vertrekken en ze het daar wel binnen zouden schrapen. Volgens Heertje was het slechts één keer gebeurd en kwam het dus eerder niet dan nauwelijks voor. Omgekeerd kwam het wel voor dat Amerikanen hier bedrijven kwamen leiden. Precies wat ik altijd beweer! Het is fijn om in je mening bevestigd te worden door een professor. Nog mooier zou het zijn als dit besef langzaam doordruppelt in de maatschappij zodat we weer terug kunnen naar een iets eerlijkere verdeling.

Als het je goed gaat, dan heb je geluk dat je niet als onrendabele bent geboren. Maar het had makkelijk gekund. Als dat besef ook doordruppelt in de maatschappij dan kunnen we misschien wat aandacht en geld voor onrendabelen opzij zetten, die dan op hun beurt minder geneigd zijn om al hun opgekropte frustraties te laten ontploffen op een heel ongunstig moment. Wat weer meewerkt aan Michael Jackson's droom: heal the world.

Goed. Ik besef best dat dit logje barst van het idealisme, en dat dat misschien wat ongebruikelijk is, maar ik denk echt dat hierin de wortel van het kwaad schuilt. En in commerciële televisie natuurlijk maar die heeft mij inmiddels ook in haar greep.

En Rob Hamilton is het met mee eens!

36 jaar geleden, ik zat op de kleuterschool en in de klas was het een rumoer van jewelste. Toch riep juffrouw Trees ineens dat we stil moesten zijn omdat ze iets hoorde. Toen ze ging kijken bleek het Pietje Pablo te zijn die klem was komen te zitten tussen het raam. Ik vond het toen al verdacht dat de juffrouw iets kon horen wat onze nog onbeschadigde trilhaartjes niet waarnamen. Maar inderdaad, ze had gelijk; er zat een Zwarte Piet klem tussen het raam. Ik vond die Piet eng ook al had ik het gevoel dat er iets niet klopte.
Drie jaar later, ik zat in de tweede klas (school, geen trein) en Sinterklaas kwam op onze school. Maar het was Sinterklaas helemaal niet, het was meneer Fransen. Ik zag zijn zwarte wenkbrauwen onder z'n mijter uitkomen. Maar het maakte geen bal uit dat ik wist wie hij was, de angst was er niet minder om. En ik wist echt wel dat het gebonk op onze deur en de zwarte handschoen die op vijf december pepernoten naar binnen keilde, door één van onze buren werden veroorzaakt maar ik bleef toch maar liever op veilige afstand.
Ik probeer mij te herinneren wanneer ik erachter kwam dat Sinterklaas niet zo echt was als ik dacht, maar het lukt me niet. Wat volgens mij betekent dat ik de waarheid altijd al geweten heb. Sowieso kamp ik met een gevoel dat ik in 36 jaar helemaal niet veel slimmer ben geworden. Mijn gedachten en gevoelens van toen passen me nog steeds. Je wordt door de maatschappij gedwongen om op je veertigste niet meer bang te zijn voor Sinterklaas maar eigenlijk slaat dat nergens op. De Sint is gewoon eng. Je ziet het elk jaar weer duidelijk, als de intocht op televisie is. Als de Sint langsloopt houden ouders hun kind veilig tussen hem en zichzelf in. Om hun angst te bezweren lachen ze nerveus en praten wat tegen hun kind. "Geef Sinterklaas maar een handje." Om de aandacht van zichzelf af te leiden ontwijken ze de blik van de goedheiligman. Als-ie voorbij is zie je ze opgelucht ademhalen. Nee, als je eenmaal Sinterklaasangst hebt gekend, kom je er nooit meer volledig vanaf.