Een verschil van veertig, Tika en waarom?

Ik maakte deze week een nieuwe categorie aan genaamd: Mack maakt zich zorgen. Nu is het niet de bedoeling dat ik me extra veel zorgen ga maken, want van nature maak ik me al zorgen genoeg. Eigenlijk was het al gek dat die categorie nog niet bestond. De meeste logjes hebben de categorie “geen categorie” meegekregen, dus misschien moet ik die nogmaals langs om te kijken of ze niet in de nieuwe passen.

Waar ik mij over het algemeen de meeste zorgen over maak is het verschil in hoe de wereld er nu uitziet en hoe hij er veertig jaar geleden uitzag. En dan met name over de waarschijnlijkheid dat dat verschil nog groter gaat worden. Ik heb daar moeite mee. Ik las vandaag bij iemand dat bij hem tussen zeven en acht nog nooit de stem van Matthijs van Nieuwkerk had geklonken omdat hij dan de krant las. En ik dacht aan het spitsuur dat het bij ons om die tijd is. De krant lezen? ’s Ochtends, haastig bij het ontbijt, staand aan het aanrecht. De verdieping verdwijnt, al mijn kennis is oppervlakkig. Er is natuurlijk ook een overvloed aan onzinnige informatie die in onze richting wordt gestraald, en ik vraag me af wat we daarmee moeten. Ik werk bij een bedrijf van 13.000 werknemers en ben een schakel geworden in een enorm proces van factuurverwerking met ik weet niet hoeveel mensen die geestdodend moeten goedkeuren, met eenzelfde eindresultaat als eerst, alleen komen er nu tien mensen, een scanner en een week tijd aan te pas. Hetzelfde kunstje deed ik vroeger in minder dan vijf minuten in mijn eentje, en dan overdrijf ik niks. Het wordt normaal gevonden en iedereen accepteert deze gang van zaken, omdat de accountant het nu eenmaal voorschrijft.

Ik zet me regelmatig af tegen de stroom die langs komt. En toegegeven, dat doe ik alleen tegen goede collega’s. Ik vertel ze dat ik het merkwaardig vind hoe zonder slag of stoot sommige dingen zijn geworden zoals ze zijn geworden. Alsof Tika in haar handen heeft geklapt, wijzigingen heeft aangebracht en nogmaals in haar handen heeft geklapt. Alleen zou Tika nooit zulke rare wijzigingen aan de wereld toebrengen. Zij zou juist nu in haar handen klappen, wijzigingen ongedaan maken en weer in haar handen klappen. En dan zouden wij denken dat we geslapen hebben en weer doorgaan met waar we eigenlijk gebleven waren, de krant lezen aan de keukentafel. De stilte zou ons opvallen al begrepen we niet waarom, maar zou al snel als aangenaam ervaren worden.

De tijd laat zich lastig terugdraaien. Dat geldt ook voor de wereld en Matthijs. Om toch nog enig houvast te hebben blog ik zodat ik terug kan lezen. En ik blog omdat ik weet dat u leest. U bent namelijk niet diegene over wie ik het zojuist had, maar juist diegene die vragen stelt. Als je blogt heb je geschreven over wie je bent en over hoe je denkt. En wat iemand schrijft is een ijkpunt in zijn karakter, en maakt hem betrouwbaar. Geschreven woorden kunnen niet makkelijk ontkend worden en dat maakt dat ze zorgvuldiger worden gekozen. Daarom.

Grensland

Sinds een paar weken volg ik het programma Grensland, over de Russische federatie in al zijn facetten. Het wordt uitgezonden op zondagavond door de VPRO. De VPRO heeft voor mij een hoog betrouwbaarheidsgehalte en ik hoop niet dat ze dat ooit gaan beschamen. Jelle Brandt Corstius reist door het land en interviewt bekende en onbekende Russen, sommigen in dienst van de staat, anderen gewoon als burger. Het mooie aan Jelle is dat hij de Rus niet blootstelt aan westerse kritiek, maar ze hun verhaal laat doen. Dus als zij Poetin een held vinden, dan mogen ze dat zeggen zonder dat Jelle ze in de rede valt. In zijn latere commentaar laat hij hooguit op subtiele wijze weten wat hij er van vindt, zodanig dat het een licht komische ondertoon krijgt. Maar dat kan een dergelijk programma dat is opgenomen in de grauwe Russische winter, goed gebruiken.

Zelf heb ik een Russische collega met wie ik erg goed kan opschieten, ondanks dat ze me soms tot wanhoop drijft. Wanhoop die ik overigens niet laat merken, maar ze slaat het houvast soms onder me weg. Want de dingen die ons eigen Achtuurjournaal soms beweert kan ze afdoen als zwaar overdreven. Zo hebben haar homovrienden uit Moskou helemaal geen moeilijk leven en probeert het westen Poetin zwart te maken. Als ik dan voorzichtig opper dat hij toch de Krim geannexeerd heeft antwoord ze fijntjes dat de Krim gewoon bij Rusland hoort, en daar altijd al bij gehoord heeft. En ja, dan moet ik toegeven dat ik nog nooit van de Krim gehoord had voordat het geannexeerd werd, dus al te veel tegengas geven kan ik niet. Hetzelfde werd overigens in Grensland beweerd door een inwoonster van de Krim; de Krim hoort bij Rusland en ze was blij dat ze weer onder de hoede van Poetin viel.

Op ongeveer dezelfde manier heb ik wel eens met een Israëli gepraat. Ik kon het geen discussiëren noemen omdat ik niet veel van de situatie wist en hij 90% van de tijd aan het woord was. Ik noemde alleen wat ik wist over de moeilijkheden met de Palestijnen, maar hij zei op een toon die niet vijandig was, maar desondanks zo overtuigd en zakelijk klonk dat ik er niets tegen wist in te brengen, dat de joden al duizenden jaren in Israël woonden, dat was geen religie, maar een geschiedkundig feit en dus logisch dat het land beschermd moest worden tegen de Palestijnse agressie.

Het maakt me nog niet eens uit wat er gezegd wordt, het gaat me erom dat mij door mijn westerse nieuwsbronnen iets verteld wordt dat volgens anderen helemaal de andere kant op moet. En als ik dan denk dat ze geïndoctrineerd zijn, dan denk ik dat om mijn eigen gemoed te sussen. Want ik kan niet volhouden dat ik er meer van zou weten dan zij, die uit het land komen, de taal spreken en er nog regelmatig komen. En dat maakt mij bang. Bang dat ik niks weet en ook nooit iets weten zal.