Het belang van dodenherdenking.

Gisteren keek ik “The boy in the striped pyamas.” Het is een soort van traditie om op 4 mei een oorlogsfilm te kijken, net zoiets als dat je op 24 december een kerstfilm kijkt. Het verhaal in de film was goed, het realiteitsgehalte wat minder, en wat mij betreft hadden de karakters wel wat meer tegen elkaar uitgespeeld mogen worden. De echt doffe ellende werd aan de verbeelding van de kijker overgelaten, zodat je niet gelijk drie dagen van slag bent na het zien van de film.

Het is nog maar kort geleden, de Tweede Wereldoorlog. Nog geen 70 jaar geleden werden gigantische aantallen joden naar de gaskamers geleid, en slechts weinigen wisten op dat moment van het bestaan van de gaskamers af. Dat is tenminste wat ik denk. Pas na de bevrijding werd in volle omvang duidelijk welke verschrikkingen zich daar hadden afgespeeld. Voor zo’n beetje de ergste verschrikkingen ooit, zijn zeventig jaren niet eens zo lang. Ik krijg het slecht gerijmd; zeventig jaren zijn te bevatten, de verschrikkingen niet. Het ergste zijn de verhalen van de ouders met kleine kinderen, die zichzelf indien mogelijk graag hadden opgeofferd als zij daarmee hun kinderen konden sparen, maar zelfs dat werd ze niet gegund door de lage levensvormen in nazipakken. De kinderen moesten hetzelfde lot ondergaan, wat het voor de machteloze ouders nog veel erger maakte dan het al was. Er zijn geen woorden voor. De huidige onschuldige generatie schaamt zich nog steeds over hetgeen hun voorouders aangericht hebben. Het lijkt mij een prima idee om tijdens de nationale dodenherdenking eens een Duitser hierover te laten spreken.

Nu heb ik me wel eens afgevraagd hoelang de dodenherdenking nog door moet gaan. De dodenherdenking is zogenaamd voor alle slachtoffers van oorlogsgeweld sinds de Tweede Wereldoorlog, maar laat mij niet lachen. Zonder die oorlog zou die hele dodenherdenking niks voorstellen. Dodenherdenking ís de Tweede wereldoorlog. Nu is het zo dat de mensen die de oorlog bewust meemaakten, steeds schaarser worden. Je zou dus kunnen stellen dat er over een jaar of dertig niemand meer is die de oorlog bewust meemaakte. En je zou je dus kunnen afvragen of de dodenherdenking dan nog plaats moet vinden. Ja, dat zou je je kunnen afvragen.

Persoonlijk denk ik dat de dodenherdenking en de verhalen over de verschrikkingen ons behoeden tegen herhaling. Dat elk jaar iedereen weer even met zijn neus op de feiten wordt gedrukt. Dat je, al is het maar even, je realiseert dat er geen soldaten in de straat lopen. Dat is toch belangrijk, ondanks het zootje dat we van de vrijheid maken. Zolang er dodenherdenking is, zal een nieuwe Adolf geen gehoor bij een meerderheid vinden. Als de doden niet meer herdacht worden, zal het beeld van de verschrikkingen vervagen en krijgen ze opnieuw een kans. Ja, zo zit het volgens mij.

Auteur: Mack

Ik ben Mack, uit 1969, dat klinkt vertrouwder dan het noemen van mijn leeftijd. Begonnen in 2004 met web streepje log dat te succesvol werd en dus overgenomen door snelle jongens die alles kapot maakten. Ik heb in tegenstelling tot velen mijn archieven kunnen redden, maar bijbehorende foto's zijn veelal verdwenen in de diepste krochten van internet en dus weg. Ik woon in Vaassen, aan de oostelijke rand van de Veluwe en schrijf daarover alsof het onontdekte wildernis is. In werkelijkheid is het één grote ergernis van verbodentoegangbordjes en zwervende toeristen. Verder schrijf ik over alles, soms serieus maar meestal niet. Sorry. Toon alle berichten van Mack