Categorie: Hersenspinsels

Ik wilde iets schrijven over een herinnering, maar toen ik zocht bleek ik het al geschreven te hebben. Tot bijna in de kleinste details stond daar wat ik wilde zeggen. Er stonden zelfs details in die ik nu niet meer wist. https://mackwebber.blog/2021/08/04/gelukkige-momenten/

Vanmiddag liep ik met de hond te wandelen en er schoot mij een vreemde gedachte te binnen. Zou mijn aanleg tot neerslachtigheid te maken hebben met mijn goede geheugen? Ik had altijd een haarscherp geheugen voor gebeurtenissen. Het probleem daarvan was dat ik herinneringen moeiteloos kon terughalen en ze opnieuw beleven. Zodat ik veel in het verleden kon zijn en daardoor geen aansluiting met het heden heb. Ja, dat vond ik ineens een logische redenering. Veel mensen weten veel minder van vroeger en leven volop in het heden. Wat volgens mij minder mooi is. Ik zag het tenminste vanavond op tv, Van Kooten en de Bie werd herhaald, en ik zag die typische jaren 70 en 80 treurigheid die voor mij zo overzichtelijk was. Fiat’s 127 en Renault 16’s in de straten en winkels die nog geen concurrentie van onlineverkopen hadden.

Maar ik begin ook dingen kwijt te raken van vroeger. Zo kan ik soms niet op iemand’s naam komen of vergis ik me in een jaartal. Misschien een aanwijzing om me in het heden te gaan verdiepen. Misschien is het hier nog niet zo slecht.

Hier ben ik met mijn dochter. Goede foto vind ik zelf. Aan de buitenkant zie je niks. Dit was net nadat we het vorige logje achter de rug hadden. Weg van de zwarte zaterdag, de route nationale 7 op. Als het zo toch eens werkte, dat je gewoon van het zwarte weg kon sturen. Ik las vandaag een boek uit, ik kreeg het opgestuurd van een lezeres, vriendin en maîtresse, ik biecht het maar op. Alleen doet zij het zo dat Linda het te weten komt en het lijkt alsof het een grapje is. Nou ja, ik mag haar graag. En Linda ook, want die noemde onze vorige hond naar haar.

Het boek is een samenvatting van een blog van Allie Brosh en gaat over haar geestesgesteldheid en depressies. Ze heeft ze zwaarder dan ik en haar depressies ontstaan zonder reden. Ze schrijft en tekent zichzelf en probeert de logica erachter te verduidelijken. Dat wil zeggen, de verschillende golflengten waarop mensen met gevoel en zonder gevoel zitten. Dat degene met een depressie niet snapt wat mensen zonder depressie bedoelen. Dat goede raad onbegrepen blijft omdat die vanuit gevoel komt, en degene met een depressie niks meer voelt. Ze huilt zonder reden, lacht zonder reden, en sloot zich maandenlang op in haar kamer met alleen internet. Toen haar gevoel terugkwam haatte ze alles.

Zo is het bij mij niet. Misschien bij vlagen, maar niet constant. Bij mij is het meer de vraag wanneer ik die negatieve gedachten kwijtraak. Wanneer ik de ondraaglijkheid van het leven weer omzet in grapjes, zodat je zelf weer kunt lachen om wat we hier met z’n allen aan het doen zijn. Dat je het niet meer in de gaten hebt. Zoals tinnitus. Robin Williams zei: people don’t fake depression. They fake being ok.

Ik zever nog maar even door over mijn toestand, ik kan niet over iets anders schrijven. Met verbazing lees ik reacties van anderen. Over hoe zij de dingen zien. Dan denk ik: jij bent goed bij je hoofd! In tegenstelling tot mezelf, ik niet. Mijn hoofd is de bron van alle ellende. En mijn geschiedenis natuurlijk. Ik heb teveel geromantiseerd, dat begon al met de boeken die ik las. De hoofdpersoon hoefde nooit naar de wc, had geen dwalende gedachten. Nee, die volgde gewoon de verhaallijn die spannend was. En mijn jeugd was ook spannend. Ik kon al mijn dromen nog waarmaken en op de wereld waren slechts vier miljard mensen. En lang niet alles was bekend. Volwassenen spraken de waarheid, en iemand was of goed of hij was fout. Als hij fout was, dan was dat een gegeven waar nooit meer aan getornd hoefde te worden. En meisjes waren mooi en lief en lieten geen windjes. En zowel, dan roken ze naar roosjes.

U begrijpt, ik kwam van een koude kermis thuis. Volledig in de war doordat mijn verhaallijn nergens heen ging deed ik elke dag hetzelfde. En mijn vrouw, ze is mooi en soms is ze lief, maar soms ook totaal niet. Dan vloekt ze als een piraat en denk ik, nondejuu zeg! Ik ben zo perfect en dan ga jij lopen doen alsof ik godsamme niet de vangst van de eeuw ben. Alsof je niet hoeft te vechten voor je positie! Nee zeg, ze doet gewoon of ik een kalende, grijzende vijftigplusser ben waartegen je kunt mopperen.

Goed, ik stijg wat op. Maar ik wil niet op de grond, ik wilde piloot worden. Op de grond kan ik niet aarden. Terwijl dat de plek is waar mijn leven zich afspeelt. En zelfs een piloot is maar even in de lucht. Een oud-buurman van me was piloot, en noemde dat gewoon buschauffeur. Het bezit van de zaak is het einde van het vermaak. Dat is het eigenlijk. Ik moet misschien mijn leven lang dingen nastreven die ik nooit ga bereiken, omdat als ik ze bereik, ze uit elkaar spatten.

De huisarts gaf mij inzicht. Een kijk die ik nog niet eerder had gezien. Het leidde wel tot een terugval dit weekend, en ik moest huilen. Het leven is momenteel pijnlijk, maar ik vecht terug, zoals meestal. Huilen is verwerking denk ik dan maar.

Het houdt lang aan deze keer. Maar ik heb er geen zin meer in, dit moet stoppen. Ik ben toch intelligent, redelijk aardig, en ik hoef mij niet te schamen, maar ik blijf maar vergelijken met anderen. Waarom weet ik niet, want ik wil niet met ze ruilen, zelfs niet in deze toestand.

De wereld is veranderd en mensen zijn veranderd. En ik ben niet mee veranderd. Niet snel genoeg in elk geval. Ik heb dingen geleerd waar ik niks aan heb en ik heb geen nieuwe dingen geleerd in het vertrouwen dat alles altijd hetzelfde zou blijven. Maar dat was dom. Ik zag al heel lang dat het zo niet werkte. En toch bleef ik erin geloven. Degenen die het best in staat zijn zich aan te passen hebben de grootste overlevingskans, zeggen ze wel eens. Het zal wel. Ik ben altijd blij voor overleden familieleden dat ze sommige dingen niet meer mee hoeven te maken.

In het bos sprak een stel van een jaar of veertig met een Mechelse herder me aan. We praatten wat over de honden en ineens noemde hij me u. Ik had niet in de gaten dat ik al oud geworden was, ik dacht dat ik nog een jongeman was op dat moment. Ik liep verward verder en vroeg me af of de volgende die ik tegen zou komen, ouder of jonger zou zijn. Ooit loop ik hier als tachtiger en ben ik de oudste. Ik vreesde even dat ik op een dag de enige mens zou zijn die nog in de jaren zestig geboren was. Daar moet je toch niet aan denken? Toch gaat het iemand gebeuren. De arme drommel. Niemand meer die je nog begrijpt. Ik heb dat nu al.

Ik vond het best een moment om bij stil te staan. Ik keek de laatste voorstelling van Youp, die stopt ermee. Met Youp begon het zo’n beetje. Daarvoor lachte ik om André, maar Youp was halverwege de jaren tachtig hard op weg naar zijn hoogtepunt, begin jaren negentig. Daarna ging hij maar door, ben twee keer naar zijn voorstelling geweest, maar daarna kende ik het kunstje wel. Niettemin bleef ik hem bewonderen. En nu is het klaar. Geen Youp meer. Zo’n zekerheid in het leven die ineens geen zekerheid meer bleek. 50 jaar heeft hij voorstellingen gegeven. Einde van een tijdperk.

Het zal hem zwaarder vallen dan mij, want het leven gaat door zonder zijn grappen, maar het moment zelf was een waarschuwing. Dat het einde niet meer oneindig ver weg is en dat het leven ongemerkt voorbij glijdt. En hoezeer ik normaal acteer dat ik kan relativeren, nu lukt het even niet. Want zoals Youp het zelf ooit zei: het leven is niks, het leven is gelul en dan is het over. Daar ben ik het vaak mee eens. Waarschijnlijk omdat mijn jongensdromen niet bereikt zijn. En omdat ik al 54 ben en niks ben opgeschoten. Tenminste, dat vind ik nu. Wanneer ik wel iets zou zijn opgeschoten kan ik ook niet precies aangeven. Ik wilde graag een held worden denk ik. En bewonderd worden door velen. Of nog lang en gelukkig leven. Dat was zo vanzelfsprekend als je het las in een sprookje. Maar dat is het helemaal niet. Voor mij niet. Mijn opa kon dat wel. Ik heb werkelijk geen idee. Of zou er als je ouder wordt nog een mechanisme in werking treden dat mij tevreden kan laten zijn met mooi weer en een bord eten? Of blijf ik tot mijn dood onrustig, en vraag ik me zelfs af hoe ik me in de hemel moet vermaken? Want eeuwig duurt het langst.

Ik mag nog van geluk spreken dat er een aantal mensen is dat hier leest. Anders kon ik mijn verhaal nog niet kwijt ook.

Als iedereen was zoals ik, zou de mensheid niet veel zijn opgeschoten. Waarschijnlijk zouden we nog in holen wonen want als iets voor mij werkt, dan werkt het en voel ik geen neiging tot verandering. Ik zou waarschijnlijk wel het holbewonen tot in perfectie beheersen, want dat is wat ik doe, op de winkel passen. Maar de eigenaar krijgt zijn winkel in betere staat terug dan hij hem achterliet. Kortom, als iedereen was als ik, zou de wereld een mooiere plek zijn.

Gelukkig is niet iedereen als ik, en waren er mensen die op ontdekkingsreis gingen en waren er uitvinders. En vooral die laatsten laten mij vaak versteld staan. Want ooit heeft iemand de auto uitgevonden. In dit geval een Toyota Celica uit 1973. Wheeler Dealers vond er één in zeer slechte staat en gingen ermee aan de gang. In 54 manuren deden ze voor mij onbegrijpelijke dingen. Bijvoorbeeld een zonnedak verwijderen en er weer een gesloten dak van maken. Het begint met een plaat dun staal. Over hoe ze dat staal gemaakt hebben, heb ik het niet eens. Ze snijden het met speciaal gereedschap op maat, buigen de rondingen erin die het moet hebben om in de rest van het dak te passen, lassen het vast, spuiten het over en het is net of er nooit een lelijk zonnedak ingezeten heeft.

De motor was erg slecht. Ze halen de motor eruit met een takel terwijl ik geen idee zou hebben welke bouten los moeten. Ze gaan op zoek naar een ruilmotor, die letterlijk op de schappen liggen bij een bedrijf dat in ruilmotoren handelt, en een ander type motor wordt teruggeplaatst. Moet even passend gemaakt worden.

Een slecht herstelde schade wordt blootgelegd en opnieuw hersteld, met een hamer kloppen ze op het metaal, buiten-en binnenkant, en op miraculeuze manier zit de vorm er terug in en blijven er geen deukjes van de hamer achter. Echt geen idee.

Het eindresultaat was een schitterende Toyota Celica die als je de manuren niet meerekent, met lichte winst verkocht werd. Maar hoe het toch mogelijk is dat de mens in staat is tot het maken van tandwielen, vliegwielen, nokkenassen en banden, het is mij een raadsel. De mens bestaat ook helemaal niet, want ik ben hem niet. Als men zegt dat de witte haai in staat is tot het onder water ruiken van bloed, dan geldt dat voor alle witte haaien. Als het paard in staat is tot een paardensprong, dan geldt dat voor alle paarden. Maar als de mens ergens toe in staat is, geldt het voor een enkeling. Of voor het collectief. Maar niet voor mij.

In 2005 werd Hans geboren en nu, 19 jaar later sluiten we een fase af. Hij heeft zijn opleidingen voltooid en start vandaag bij defensie. Voortaan komt hij alleen nog in de weekenden thuis. Hij gaat dit jaar ook niet meer mee op vakantie dus dat worden hele veranderingen. Ik vind het jammer maar de tijd hou je niet tegen. Als ik dat kon zou het tegen beter weten in het eerste zijn wat ik zou doen. Linda zat het op een verjaardag met gepaste trots te vertellen, ik doe dat minder. Niet dat ik hem minder waardeer, maar ik ben meer afwachtend.

Een andere vader maakte een opmerking die Linda niet hoorde, maar ik wel. Hij zei iets als: zoiets lijkt leuk, totdat Iran Israël aanvalt en ze er massaal naartoe moeten. Daar wordt wel vaker op gehint. Want wat nu als het oorlog wordt? Nou heel simpel, dan stopt hij er gauw mee en laat anderen het vuile werk opknappen. Zo hebben we hem opgevoed.

Mensen snappen niet meer hoe het werkt in het leven en denken dat het leven maakbaar is en vooral leuk moet zijn, maar dat is een misvatting; Je moet opgewassen zijn tegen het leven en als je dat bent is al het leuke wat je krijgt meegenomen. Verder is het hard werken om boven water te blijven. Ik zie soms mensen met een sticker op hun auto: “one life, live it.” Daarmee suggereren ze volgens mij dat een ander het niet goed doet. Waarom zou je zoiets anders op je auto plakken? Ik leef omdat ik verwekt ben, en omdat ik veel geluk had gebeurde dat eind jaren zestig in Nederland, maar iemand anders zat in China en leerde vleermuizen eten omdat een dictator zijn land uithongerde. Dus wat zal ik nu gaan lopen nadenken over hoe ik mijn leven moet leiden? Ik heb trouwens helemaal niet het gevoel dat ik daar zelf over ga, ik word geleid door mijn geweten dat mij gelijk gevolgen laat zien van een eventuele rigoureuze stap die ik voor mezelf zou nemen. En door mijn overlevingsinstinct, dat mij vertelt hoe mijn kansen liggen als ik uitsluitend voor mezelf ga leven. Voordeel is wel dat als ik dood ga, het me totaal niet onrustig maakt als ik niet in Brazilië of Kirgizië ben geweest. En zelfs als dat wel zo zou zijn, dan heb ik er op mijn sterfbed misschien kort last van, daarna ben ik weer gelijk aan de man met de sticker op z’n auto.

“Over honderd jaar zijn jullie allemaal dood,” zong Harrie Jekkers 35 jaar geleden, maar ik ben daar niet langer zeker van. Dat leek een troostrijke gedachte, maar we gaan steeds ouder worden door de medische wetenschap. En dat wordt geen pretje. Maar ja, consument vraagt erom, dus wordt eraan gewerkt. “Als dit het is, is dit het, en we zullen het wel zien,” zongen Acda en de Munnik 25 jaar geleden. Mocht ik toch een sticker op mijn auto willen plakken.

Olcay Gulsen was één van de BN-ers die slachtoffer werd van nep-pornovideo’s die niet van echt te onderscheiden zijn. Lang leve AI, weer zo’n zinvolle, aan het leven betekenis gevende toepassing van dit wonder der techniek. Olcay ging aangifte doen van dit zedenmisdrijf, wat tot nu toe slechts identiteitsfraude was, als ik dat goed begrepen heb. Terecht dat ze dergelijke praktijken onder zedenmisdrijven scharen en terecht dat Olcay aangifte gaat doen.

Olcay, die ik persoonlijk wel graag zie, roept iedereen op niet naar dergelijke video’s te kijken omdat je dan de makers geeft wat ze willen. Dat vind ik erg aandoenlijk, dat zij denkt dat ook maar iemand aan die oproep gehoor zal geven. Nou ja, ik dan, ik ga niet kijken. Goed, één keertje dan, maar verder niet. Misschien kan Olcay nog meer bewerkstelligen, ik denk bijvoorbeeld aan een oproep om geen drugs meer te gebruiken omdat daar een hele criminele wereld mee in stand wordt gehouden. Of een oproep om geen goedkope producten meer te kopen omdat deze op milieuonvriendelijke manier geproduceerd worden. Of een oproep aan alle rijken om geen belasting meer te ontwijken? Als die misgelopen miljarden bij de overheid terecht kwamen, dan zou er meer geld voor bijvoorbeeld AOW zijn. Zo kan ik nog wel even doorgaan met oproepen.

De trieste waarheid is dat al deze ongewenste zaken in stand worden gehouden door hebzucht, een van de zeven hoofdzonden. En door wellust natuurlijk, want wat moet je met veel geld als je er niet door wellust wordt gedreven? En aangezien dat al eeuwen in de mensheid zit, blijft dat er ook in, en helpt een oproep niks als dat ten koste gaat van een voordeel dat een mens kan behalen. Dus hoeven we ook niet te verwachten dat we met AI verantwoord zullen omgaan, nee, dit loopt totaal uit de hand en gaat leiden tot de situatie waarin een mens straks geen idee meer heeft wat echt is en wat niet. En als een mens niet meer weet wie of wat hij kan vertrouwen dan staat hij continu onder stress, met als gevolg dat hij op zekere dag breekt.

Dus onmiddellijk aan banden leggen dat AI, of nog beter, opgedonderd met dit kwaad, als we (ik dan) het toch over de zeven hoofdzonden hebben. Maar dat gaat niet gebeuren, bovendien is het al te laat, AI wordt steeds intelligenter en laat zich niet meer temmen door de mens. Sterker, de mens is een bedreiging die bestreden moet worden, en dat is niet al te moeilijk nu de mens afhankelijk is geworden van internet.

Nee, ik ga niet naar de pornovideo’s van Olcay kijken. Ze zijn tenslotte nep. Althans, dat beweert zij. Maar voor hetzelfde geld zijn ze echt en probeert ze de schuld op AI te schuiven. Toch nog maar eens goed kijken dan. Je kunt ook niets of niemand meer vertrouwen.

We keken Spoorloos want dat vinden wij leuk. Hoe Derk Bolt in vloeiend Spaans Zuid-Amerika afstruint om een spoor te vinden van een uit het oog geraakt familielid zorgt voor mooie televisie. Ik stond er nooit bij stil dat het een strijd moet zijn om niet te weten wie je vader of moeder is. Een vrouw van in de zeventig vond uit wie haar vader was, en ondanks dat hij al lang was overleden was ze dolgelukkig om uit verhalen van anderen te horen dat hij had geprobeerd haar te vinden zodat ze wist dat er van haar gehouden werd. Ontroerend en triest tegelijk dat ze daar na 75 jaar achter kwam.

Een andere vrouw was in de negentig en wist niet wie haar vader was. En daar zou ze ook nooit zijn achtergekomen zonder dna technologie. Door dna databanken te raadplegen komt er een overeenkomst met iemand die ze kunnen benaderen, en hier leidde het spoor naar de zingende tandarts, alias “De Aal” waar ik niet zo lang geleden nog een logje aan wijdde. De mevrouw van negentig had opvallend veel dna gemeen met De Aal, en uiteindelijk bleek de opa van de Aal, de verwekker van de mevrouw te zijn. Buitenechtelijk en geheim natuurlijk, maar toch onthuld. De Aal vertelde een paar vrolijke verhalen over z’n opa, en de oudere mevrouw vond het uiterst vermakelijk.

Het riep bij mij wel de vraag op wat een stamboomonderzoek eigenlijk waard is, aangezien er altijd wel iemand heeft liggen rollebollen met een ander, en je vanaf dat moment een totaal verkeerd spoor volgt. Hoeveel mensen zullen niet zijn wie ze denken te zijn? Ben ik wel mezelf? Ja natuurlijk, zoiets gebeurt alleen bij anderen. En ik heb geen halfbroers of -zussen. Ik hoef dat niet te onderzoeken. Want wat niet weet, wat niet deert.

Ik liep dus laatst op de Neude, langs het voormalig postkantoor en stond verder nergens bij stil, behalve dan dat mijn opa daar zijn leven lang werkte, eerst als postbezorger, later als toezichtsambtenaar, waar hij volgens hemzelf niks hoefde te doen. Ja, met een sigaar rondlopen en toezicht houden. Zo ging dat in die tijd.

Ik las een boekje over de Neude en begreep dat nog veel vroeger dit een plein was waar mensen werden geëxecuteerd en gemarteld. In het boekje stonden de details, die ik verder maar laat voor wat ze zijn, maar daar stond ik niet bij stil toen ik er liep. Vreemd eigenlijk, dat slechts 500 jaar dit nog gebeurde, en dat ik gadverdarrie misschien wel op de plek liep waar menig crimineel of onschuldige, ellendig en gruwelijk aan zijn of haar eind is gekomen. Gelukkig deelden ze ook lichtere straffen uit, zoals geseling, hand afhakken of verbanning. Gewoon allemaal in Utrecht op het plein.

In Vaassen hebben we de Galgenberg, daar loop ik wel eens met de hond. Ik heb er nooit over gelezen, maar zo’n berg komt niet voor niks aan zijn naam. Dan stel ik me wel voor dat er boven op de heuvel een galg staat, met daaraan het dode lichaam van een veroordeelde hangend.

Gisteren nog, ik liep in de buurt van het verscholen dorp en stelde me voor hoe die mensen daar in het bos ondergedoken zaten en hoe twee Duitsers ze bij toeval vonden. Of ik rij langs een school in Apeldoorn en denk aan het vliegtuig dat daarop neerstortte. Of ik kom langs de Naald, en zie een zwarte Suzuki daar tot stilstand komen.

Overal waar ik kom liggen herinneringen, soms de mijne, soms bekende geschiedenis, of soms was ik er zelf niet bij maar stel me zo voor dat iemand die ik ken op die plek was. Wat je daar verder aan hebt weet ik ook niet. Maar feit is dat ik nogal veel van mijn tijd spendeer aan dit soort onzin. Maar al je tijd nuttig besteden is toch onmogelijk en zelfs onwenselijk. Je moet ook nutteloze dingen doen in je leven.